نگاهِ نو
→ بازگشت به زندگی بهتر

شکرگزاری: دیدنِ نعمت‌هایی که عادی شده‌اند

ذهنِ ما طوری ساخته شده که زود به خوبی‌ها عادت می‌کند و نقص‌ها را برجسته می‌بیند. شکرگزاری تمرینی است برای برگرداندنِ نگاه به همان چیزهایی که داریم اما دیگر نمی‌بینیم‌شان؛ نه برای انکارِ سختی‌ها، بلکه برای آن‌که سهمِ روشناییِ زندگی هم در ذهن‌مان جای خودش را پیدا کند.

شکرگزاری یعنی چه؟

شکرگزاری یعنی توجهِ آگاهانه به خوبی‌هایی که در زندگی‌مان هست و قدردانی از سرچشمه‌ی آن‌ها، چه یک انسان باشد، چه طبیعت، چه لحظه‌ای ساده. این فقط یک حسِ زودگذرِ خوب نیست؛ مهارتی است که با تمرین تقویت می‌شود و کم‌کم به شیوه‌ی نگاهِ ما به جهان تبدیل می‌گردد.

علم درباره‌ی شکرگزاری چه می‌گوید؟

پژوهشگرانی مانند رابرت ایمونز و مایکل مک‌کالاف در پژوهش‌های شناخته‌شده‌ای نشان دادند کسانی که به‌طورِ منظم چیزهایی را که بابتشان سپاسگزارند می‌نویسند، حالِ کلیِ بهتری گزارش می‌کنند، خوش‌بین‌ترند، شکایت‌های جسمیِ کمتری دارند و حتی بیشتر به ورزش می‌پردازند. نکته‌ی دلگرم‌کننده این است که اثرِ این تمرین‌ها به مرور زمان نه‌تنها کم نمی‌شود، بلکه گاهی آرام‌آرام بیشتر هم می‌شود.

چرا شکرگزاری کار می‌کند؟

وقتی ذهن را به جست‌وجوی نکاتِ مثبت می‌فرستیم، کم‌کم آموزش می‌بیند که آن‌ها را راحت‌تر پیدا کند. شکرگزاری توجه را از کمبودها به داشته‌ها می‌چرخاند، حسِ مقایسه و نارضایتی را کم می‌کند و ما را به دیگران و به لحظه‌ی حال نزدیک‌تر می‌سازد. این یک خوش‌بینیِ ساده‌لوحانه نیست؛ تمرینی است برای دیدنِ کاملِ تصویر، نه فقط نیمه‌ی تاریکش.

گام‌های عملی

  1. 1هر شب پیش از خواب «سه چیزِ خوبِ امروز» را بنویس و کنارِ هرکدام یک جمله درباره‌ی این‌که چرا اتفاق افتاد اضافه کن.
  2. 2به جای فهرستِ تکراری، روی جزئیات تمرکز کن؛ مثلاً به‌جای «هوای خوب»، «نورِ آفتاب روی میزِ صبحانه».
  3. 3هفته‌ای یک‌بار نامه یا پیامی کوتاه برای کسی بنویس که بابتِ کاری از او سپاسگزاری اما تا حالا نگفته‌ای.
  4. 4یک «شیشه‌ی شکرگزاری» درست کن و هر روز یک کاغذِ کوچک با یک قدردانی درونش بینداز تا کم‌کم پر شود.
  5. 5هنگامِ غُر زدنِ ذهن، آگاهانه یک جمله‌ی قدردانی جایگزینش کن، حتی اگر کوچک باشد.
  6. 6صبح‌ها پیش از شروعِ کار، چند ثانیه به یک چیزِ ساده که داری و خیلی‌ها آرزویش را دارند فکر کن.
ریشه و پیشینه: شکرگزاری ریشه‌ای کهن در آموزه‌های اخلاقی و معنویِ بسیاری از فرهنگ‌ها و سنت‌های انسانی دارد. اما بررسیِ علمیِ آن از حدودِ دهه‌ی ۲۰۰۰ میلادی با پژوهش‌های رابرت ایمونز در دانشگاهِ کالیفرنیا و مایکل مک‌کالاف در دانشگاهِ میامی شکلِ جدی به خود گرفت. آزمایشِ شناخته‌شده‌ی آن‌ها که در آن گروهی هفتگی داشته‌هایشان را می‌نوشتند، نشان داد قدردانیِ منظم با شادیِ بیشتر، سلامتِ بهتر و خوش‌بینیِ افزون‌تر همراه است؛ یافته‌ای که پایه‌ی شاخه‌ای از روان‌شناسیِ مثبت‌نگر شد.
یه نفس تازه